Hoe kun je een product veilig ontwerpen? Wat zijn mogelijke risico’s die van invloed zijn op de veiligheid? Het is belangrijk om te realiseren dat er een verschil bestaat tussen het veilig maken, en het voorkomen van onveiligheid. Je kunt bijvoorbeeld antistootrandjes ontwerpen, maar het ontwerp ook zo maken dat je je niet kunt stoten. Er zitten mogelijkheden in fysieke oplossingen en/of intelligente systemen.

Risicoanalysemethodes

Om tijdens het ontwerp rekening te houden met mogelijke onveilige situaties kunnen risico analysemethodes gebruikt worden. Hieronder volgt een kort overzicht. Zie voor meer achtergrondinformatie over de verschillende methodes.

De risicoanalysemethodes zijn verdeeld in drie groepen:

Het in kaart brengen van mogelijke risico’s:

  • Mind Map: methode om schematische aan elkaar verwante risico’s in kaart te brengen.
  • Ishikawa diagram: lijkt op mindmap, maar biedt meer structuur door oorzaak-impact-diagram.
  • Schouwen: observeren van mogelijke gevaarlijke situaties.

Het vinden van een kernoorzaak van mogelijke risico’s:

  • 5x waarom: 5 x doorvragen wat de oorzaak van een ongeval/ risico kan zijn.
  • Causaal veldmodel: methode om schematische oorzaken en gevolgen van risico’s in kaart te brengen.
  • Root-cause-analysis: Door middel van een aantal stappen (probleem definitie, analyse uitvoering en kernoorzaakbevestiging) de kernoorzaak vinden.
  • Pareto principe: methode om bewust te bepalen wat de effecten van bepaalde oorzaken zijn.

Het bepalen van een kans op een risico:

  • Fine & Kinney: vergelijkbaar met FMEA, maar er wordt geen rekening gehouden met de verbeterde situatie en het gaat minder diep.
  • FMEA: (Failure Mode and Effect Analysis). Dit is een structurele methode, waarin ten eerste de mogelijke faalwijzen in een tabel worden gezet. Bij elke faalwijze worden vervolgens oorzaak, effect en ontdekkingswijze toegevoegd. Daarna worden schattingen gegeven voor de kans op optreden, de ontdekkans en de kans op gevolgschade.
  • Eisenwijzer: De risicomatrix van eisenwijzer analyseert productgevaren ten opzichte van grensgebruikers, zoals ouderen en kinderen. Zie voor meer informatie de link in het menu rechts.